12 Định Dạng Hình Ảnh Được Sử Dụng Nhiều Nhất
🕑 Article from : 10 06 2026 - Last update : 10 07 2026
Định dạng hình ảnh JPEG, PNG, GIF, WebP, AVIF, SVG, PDF và nhiều định dạng khác. Khám phá 12 định dạng hình ảnh phổ biến nhất và cách sử dụng chúng.
12 định dạng hình ảnh được sử dụng nhiều nhất
Như chúng ta đã thấy ở bài viết trước, trong tin học có hai loại hình ảnh chính: ảnh vector và ảnh bitmap (hay còn gọi là ảnh raster). Trong bài viết này, chúng ta sẽ tìm hiểu những định dạng hình ảnh phổ biến nhất thuộc hai nhóm này.
Phần thứ nhất: Các định dạng ảnh bitmap
-
JPEG
-
GIF
-
PNG
-
TIFF
-
HEIF
-
WebP
-
AVIF
-
PSD
Phần thứ hai: Các định dạng ảnh vector
-
SVG
-
EPS
-
PDF
-
AI
Phần 1: Ảnh bitmap (raster)
1 – JPEG: Joint Photographic Experts Group
Đây là định dạng hình ảnh phổ biến nhất hiện nay. Nó thường được sử dụng cho ảnh chụp. JPEG cho phép nén hình ảnh để giảm dung lượng tệp.
Đây là một định dạng gần như phổ quát, được hỗ trợ rộng rãi trên trình duyệt web, điện thoại thông minh, máy tính và nhiều thiết bị khác. JPEG có thể được sử dụng cả trên Internet lẫn trong in ấn.
Tuy nhiên, việc nén ảnh JPEG làm mất đi một phần chất lượng hình ảnh. Ngoài ra, vì đây là định dạng ảnh raster (bitmap), việc phóng to quá mức có thể làm giảm chất lượng hiển thị như đã đề cập trong bài viết trước.
Năm 1978, nhóm "Joint Photographic Experts Group" bắt đầu phát triển tiêu chuẩn này. Phiên bản chính thức được công bố vào năm 1992.
2 – GIF: Graphics Interchange Format
Năm 1987, CompuServe giới thiệu định dạng GIF với thuật toán nén không mất dữ liệu (lossless).
GIF nhanh chóng trở nên phổ biến trên Internet vì có dung lượng nhỏ hơn nhiều định dạng hình ảnh cùng thời. Định dạng này cũng hỗ trợ tải ảnh theo từng dòng (interlaced loading).
GIF hỗ trợ nền trong suốt (transparency), giúp dễ dàng tích hợp vào các trang web. Ngoài ra, nó còn cho phép tạo các ảnh động đơn giản bằng cách ghép nhiều hình ảnh trong cùng một tệp. Các ảnh động GIF nhanh chóng xuất hiện trên khắp Internet, đôi khi còn bị lạm dụng.
Tuy nhiên, GIF có một số hạn chế, đặc biệt là bảng màu chỉ giới hạn ở 256 màu. Vì vậy, định dạng này không phù hợp với ảnh chụp hoặc các hình ảnh có nhiều chuyển sắc màu (gradient).
3 – PNG: Portable Network Graphics
PNG được phát triển trong những năm 1990 như một giải pháp thay thế tự do cho GIF. Đây là định dạng đặc biệt phù hợp với Internet.
PNG mang lại một số ưu điểm tương tự JPEG nhưng sử dụng nén không mất dữ liệu, do đó dung lượng tệp thường lớn hơn.
PNG cho phép lưu ảnh với chất lượng nguyên vẹn. Đây cũng là lựa chọn rất tốt cho các biểu tượng, đồ họa hoặc ảnh chụp màn hình mà không bị giới hạn 256 màu như GIF.
Định dạng này hỗ trợ nền trong suốt thông qua kênh alpha (alpha channel), nhưng không hỗ trợ ảnh động trong tiêu chuẩn PNG cơ bản.
4 – TIFF: Tagged Image File Format
TIFF được Microsoft và công ty Aldus phát triển vào năm 1986. Sau đó Aldus được Adobe mua lại.
Đây là định dạng cung cấp chất lượng hình ảnh rất cao và thường được sử dụng trong nhiếp ảnh chuyên nghiệp hoặc in ấn.
TIFF hỗ trợ nền trong suốt, nhiều lớp (layers) và nén không mất dữ liệu.
Tuy nhiên, dung lượng của các tệp TIFF thường quá lớn để sử dụng trên Internet. Vì vậy, bạn nên tránh sử dụng TIFF trên website. Nếu máy ảnh của bạn tạo ảnh TIFF, hãy chuyển đổi sang JPEG, PNG hoặc WebP trước khi đăng tải lên mạng.
5 – HEIF hoặc HIF: High Efficiency Image File Format
Apple là công ty đã phổ biến rộng rãi định dạng này, mặc dù hiện nay nó cũng được nhiều nhà sản xuất và phần mềm khác sử dụng.
HEIF cho phép lưu một hình ảnh hoặc một chuỗi hình ảnh trong cùng một tệp.
Phần mềm GIMP cũng có thể đọc và chỉnh sửa các tệp HEIF.
Tương tự TIFF, định dạng này không nên được sử dụng trực tiếp trên website. Thông thường, bạn nên chuyển đổi sang một định dạng phù hợp hơn trước khi đưa lên Internet.
6 – WebP (Google)
Ra mắt lần đầu vào năm 2010, WebP là một định dạng hình ảnh hiện đại do Google phát triển nhằm giảm lượng dữ liệu truyền tải trên Internet thông qua khả năng nén hiệu quả hơn. Google cũng phát triển WebM cho video.
WebP là một định dạng mã nguồn mở và hiện nay đã được hỗ trợ bởi tất cả các trình duyệt web hiện đại. Safari bắt đầu hỗ trợ WebP từ phiên bản 14 phát hành năm 2020. Tuy nhiên, một số trình duyệt quá cũ vẫn có thể gặp khó khăn khi hiển thị định dạng này.
Giống như GIF, WebP hỗ trợ nền trong suốt và ảnh động.
7 – AVIF: AV1 Image File Format
Ra mắt năm 2019, AVIF là một định dạng hình ảnh hiện đại được phát triển dựa trên bộ mã hóa video AV1 của Alliance for Open Media.
Ưu điểm chính của AVIF là khả năng tạo ra các tệp có dung lượng rất nhỏ trong khi vẫn giữ được chất lượng hình ảnh rất cao.
Trong nhiều trường hợp, một tệp AVIF có kích thước nhỏ hơn JPEG hoặc WebP nhưng vẫn cho chất lượng tương đương.
Định dạng này cũng hỗ trợ nền trong suốt, hình ảnh HDR và độ sâu màu cao.
Nhược điểm chính là một số phần mềm cũ vẫn chưa hỗ trợ đầy đủ AVIF. Tuy nhiên, việc áp dụng định dạng này đang tăng rất nhanh và hiện nay tất cả các trình duyệt web hiện đại đều đã hỗ trợ nó.
8 – PSD: Photoshop Document
Đây là định dạng mà có lẽ bạn đã từng gặp.
Tuy nhiên, PSD không phải là định dạng được sử dụng trực tiếp.
Đây là định dạng làm việc của Adobe Photoshop, cho phép lưu các lớp (layers) và nhiều thành phần chỉnh sửa khác.
Khi hoàn thành công việc, bạn thường sẽ xuất (export) sang PNG hoặc một trong các định dạng khác được đề cập ở trên.
PSD là định dạng độc quyền của Adobe, nhưng nhiều phần mềm khác như GIMP cũng có thể mở và chỉnh sửa loại tệp này.
Phần 2: Ảnh vector
9 – SVG: Scalable Vector Graphics
SVG có lẽ là định dạng vector được sử dụng nhiều nhất trên Internet.
Được W3C phát triển từ năm 1999, SVG dựa trên ngôn ngữ XML.
Khác với các định dạng bitmap, SVG không lưu trữ các pixel mà lưu các hình học như đường thẳng, đường cong, hình tròn hoặc đa giác.
SVG có thể được phóng to hoặc thu nhỏ ở bất kỳ kích thước nào mà không làm giảm chất lượng.
Định dạng này đặc biệt phù hợp cho logo, biểu tượng, bản đồ và sơ đồ.
SVG cũng là một trong số ít các định dạng vector được trình duyệt web hỗ trợ trực tiếp.
10 – EPS: Encapsulated PostScript
EPS là một định dạng vector lâu đời được sử dụng rộng rãi trong ngành in ấn và xuất bản điện tử.
Trong nhiều năm, đây là định dạng tiêu chuẩn để trao đổi logo và hình minh họa giữa nhà thiết kế đồ họa và nhà in.
Cho đến ngày nay, nhiều nhà in vẫn chấp nhận tệp EPS, mặc dù PDF đang dần thay thế nó trong nhiều trường hợp.
11 – PDF: Portable Document Format
Được Adobe tạo ra vào năm 1993, PDF đã trở thành tiêu chuẩn toàn cầu cho việc trao đổi tài liệu.
Trái với suy nghĩ phổ biến, PDF không phải là định dạng hoàn toàn vector.
Một tệp PDF có thể chứa văn bản, hình ảnh bitmap và các thành phần vector trong cùng một tài liệu.
PDF đặc biệt phù hợp cho brochure, catalogue, biểu mẫu, sách hướng dẫn và các tài liệu cần in ấn.
12 – AI: Adobe Illustrator Artwork
AI là định dạng gốc của phần mềm Adobe Illustrator.
Nó cho phép lưu toàn bộ thông tin làm việc của tài liệu như các đối tượng vector, lớp, màu sắc, hiệu ứng và văn bản.
Đây chủ yếu là định dạng được các nhà thiết kế sử dụng trong quá trình sáng tạo.
Sau khi hoàn thành công việc, tài liệu thường được xuất sang các định dạng phổ biến hơn như PDF, SVG, PNG hoặc JPEG.
Nên chọn định dạng hình ảnh nào?
Không có một định dạng hình ảnh nào phù hợp với mọi nhu cầu.
Đối với ảnh chụp, JPEG, WebP hoặc AVIF thường là những lựa chọn phù hợp nhất.
Đối với logo, biểu tượng hoặc các hình minh họa kỹ thuật, các định dạng vector như SVG, EPS hoặc AI thường mang lại kết quả tốt hơn.
Việc lựa chọn định dạng phụ thuộc chủ yếu vào mục đích sử dụng: đăng tải trên Internet, in ấn, lưu trữ, thiết kế đồ họa hoặc trao đổi tài liệu.
Hiểu rõ đặc điểm của từng định dạng sẽ giúp bạn lựa chọn giải pháp phù hợp nhất đồng thời đạt được chất lượng và khả năng tương thích tốt hơn.
Định dạng hình ảnh : phần tổng hợp
|
Định dạng |
Loại |
Hỗ trợ nền trong suốt |
Nén |
Năm ra mắt |
Phù hợp cho web |
Mục đích sử dụng chính |
|---|---|---|---|---|---|---|
|
JPEG |
Bitmap |
Không |
Có mất dữ liệu |
1992 |
Có |
Ảnh chụp trên web và in ấn |
|
GIF |
Bitmap |
Có |
Không mất dữ liệu |
1987 |
Có |
Ảnh động đơn giản, đồ họa |
|
PNG |
Bitmap |
Có |
Không mất dữ liệu |
1996 |
Có |
Logo, ảnh chụp màn hình, đồ họa |
|
TIFF |
Bitmap |
Có |
Không mất dữ liệu |
1986 |
Không |
Nhiếp ảnh chuyên nghiệp, in ấn |
|
HEIF (HEIC) |
Bitmap |
Có |
Có hoặc không mất dữ liệu |
2015 |
Hạn chế |
Điện thoại thông minh, ảnh di động |
|
WebP |
Bitmap |
Có |
Có hoặc không mất dữ liệu |
2010 |
Có |
Website hiện đại |
|
AVIF |
Bitmap |
Có |
Có hoặc không mất dữ liệu |
2019 |
Có |
Web hiện đại, hình ảnh tối ưu |
|
PSD |
Bitmap |
Có |
Thay đổi tùy trường hợp |
1990 |
Không |
Tệp làm việc Photoshop |
|
SVG |
Vector |
Có |
Vector |
1999 |
Có |
Logo, biểu tượng, sơ đồ |
|
EPS |
Vector |
Không |
Vector |
1987 |
Không |
In ấn, xuất bản điện tử |
|
|
Vector + Bitmap |
Có thể |
Hỗn hợp (vector + raster) |
1993 |
Không |
Tài liệu, catalogue, in ấn |
|
AI |
Vector |
Có thể |
Vector |
1987 |
Không |
Tệp làm việc Illustrator |



